เกือบ 1 ปีแล้วที่เหตุการณ์สึนามิส่งผลให้ชายฝั่งทะเลอันดามันแถบจังหวัดภูเก็ต กระบี่ พังงา สตูล ตรัง และระนอง ได้รับความเสียหายอย่างร้ายแรงทั้งชีวิตและทรัพย์สินของทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ เหตุการณ์ดังกล่าวเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นครั้งแรกในประเทศไทย รัฐบาลและภาคเอกชนได้เร่งให้ความช่วยเหลืออย่างเร่งด่วนในทุกวิถีทางทั้งความช่วยเหลือระยะสั้นและระยะยาว         สำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย โดยผู้อำนวยการสำนักงานฯ กล่าวว่า “กระทรวงวัฒนธรรมมีภารกิจโดยตรงในการดำรง ส่งเสริมวิถีชีวิตที่ดีงามเพื่อเสริมสร้างจิตใจให้อ่อนโยนมีคุณธรรม และเพิ่มคุณค่าภูมิปัญญาผ่านการสร้างสรรค์ผลงานศิลปะ ด้วยเหตุนี้ กระทรวงวัฒนธรรมจึงได้ดำเนินการจัด โครงการสร้างประติมากรรมอนุสรณ์สถานเหตุการณ์จากพิบัติภัยสึนามิ ขึ้นโดยมีสำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัยเป็นผู้ดูแลโครงการ”         โครงการดังกล่าวเป็นโครงการที่ดำเนินการจัดสร้างประติมากรรมอนุสรณ์สถานเหตุการณ์จากพิบัติภัยสึนามิขึ้น โดยปรับปรุงจุดท่องเที่ยว (Tourist Spot) ในบริเวณพื้นที่ประสบภัยที่สำคัญ 3 แห่งคือบริเวณหาดกมลา จ.ภูเก็ต , บริเวณจุดกึ่งกลางสวนสาธารณะแห่งที่ 2 ของเกาะพีพี จ.กระบี่ และบริเวณบ้านบางเนียง อ.ตะกั่วป่า จ.พังงา โดยได้รับความร่วมมือจากศิลปินระดับนานาชาติและจากศิลปินไทยออกแบบ และสร้างผลงานประติมากรรมจำนวนรวมทั้งหมด 3 ชิ้น เพื่อเป็นอนุสรณ์สถานเตือนใจให้รำลึกถึงเหตุการณ์ดังกล่าว และเป็นแหล่งท่องเที่ยวแห่งใหม่ที่สำคัญของพื้นที่ชายฝั่งทะเลอันดามันที่ดึงดูดนักท่องเที่ยวให้เข้ามาเที่ยวชม ทั้งยังเป็นสถานที่แห่งการไว้อาลัย ที่สำคัญจะเป็นการสร้างโอกาสในการเพิ่มรายได้ให้แก่ประชาชนในพื้นที่อีกด้วย        สำหรับศิลปินที่เข้าร่วมโครงการฯนี้ จะเป็นศิลปินชาวต่างชาติ 2 คน และศิลปินชาวไทย 1 คนคือ        หลุยส์ บูร์ชัวส์ (Louise Bourgeois) ศิลปินชาวฝรั่งเศสที่มีถิ่นพำนักอยู่ที่สหรัฐอเมริกา จะสร้างประติมากรรมอนุสรณ์สถานขึ้นที่บริเวณจุดกึ่งกลางสวนสาธารณะแห่งที่ 2 ของเกาะพีพี จ. กระบี่ ,ลาร์ส อิงกลุนด์ (Lars Englund) ศิลปินชาวสวีเดน จะสร้างประติมากรรมอนุสรณ์สถานขึ้นที่บริเวณบ้านบางเนียง อ.ตะกั่วป่า จ.พังงา และอุดร จิรักษา ศิลปินชาวไทย จะสร้างประติมากรรมอนุสรณ์สถานที่ชื่อผลงานว่า“จิตจักรวาล” ขึ้นที่หาดกมลา จ.ภูเก็ต               พิธีเปิดอนุสรณ์สถานพิบัติภัย “สึนามิ” จะจัดขึ้นในวันที่ 26 ธันวาคม 2548 ในพื้นที่ประสบภัยสึนามิ 1 แห่งจากจำนวน 3 แห่งที่มีการจัดสร้างประติมากรรมอนุสรณ์สถาน เพื่อเป็นการรำลึกถึงเหตุการณ์ธรณีพิบัติภัย และเป็นการไว้อาลัยแก่ผู้ที่เสียชีวิต ผู้สูญหาย ทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ         อุดร จิรักษา หนึ่งในศิลปินผู้ออกแบบประติมากรรมอนุสรณ์สถานฯ กล่าวถึงแนวคิดในการสร้างสรรค์ว่า “ได้สร้างสรรค์ประติมากรรมอนุสรณ์สถานสึนามิ โดยใช้รูปทรงกลมที่มีลักษณะเป็นเส้นเชื่อมโยงกันทั้งรูปทรง ภายในใจกลาง ใช้รูปทรงของวงรีเพื่อต้องการสื่อถึงแกนและแรงหมุนของโลกที่หมุนรอบตัวเอง และดวงอาทิตย์ที่สัมพันธ์กับสนามแม่เหล็กทั้งหลายในจักรวาลซึ่งต่อเนื่องกันออกไป ภายในรูปทรงนี้จะเป็นรูปทรงที่ซ้อนกันอยู่เป็นชั้นๆ ซึ่งแต่ละชั้นมีการเชื่อมโยงเกี่ยวข้องกันอยู่ตลอดเวลาไม่ว่าจะเกิดเหตุการณ์อะไรก็ตามล้วนส่งผลกระทบไปทั่วทั้งรูปทรงอื่นๆ ด้วย มากน้อยต่างกัน”         อุดร ยังกล่าวต่ออีกว่า “ได้ใช้รูปทรงของคลื่นในการนำเสนอเป็นชิ้นงานนำเสนอถึงสิ่งที่มนุษย์เรียกว่า ภัยพิบัติ สึนามิ ซึ่งทุกๆ อย่างย่อมมีเหตุมีผล (อิทัปปัจจยตา) แม้แต่การสูญเสียชีวิตและสรรพสิ่งต่างๆ แต่การสูญเสียย่อมมีบางสิ่งบางอย่างเกิดขึ้นมาแทนที่ ควบคู่กันไป ทั้งหมดนี้คือแนวทางในการสร้างสรรค์ผลงานประติมากรรม จิตจักรวาล ”